Adapazarı’nın bugün patlayan gelişmeleri: Hangi konu herkesi şaşırtıyor?

Geçen ay, Adapazarı’nda garip bir şeyler olduğunu fark ettim — en azından benim bildiğim Adapazarı değil artık. Adapazarı güncel haberler bugün başlıklı bir haber okurken, neredeyse her köşesinde bir inşaat vinçinin gökyüzünü yırttığını gördüm. Omuz silkip “biraz yeşil alan kalmıştır herhalde” diye geçiştirmiştim — hata. Eylül ayında, kentin en eski mahallelerinden biri olan Kazımpaşa’da bir komşumun evinin önünden geçerken, 30 yıllık ahşap evi yerinde yeller estiğini gördüm. Komşum Hasan Amca, elinde bir bardak çayla, “Bu mahallenin adı artık değişiyor, oğlum” dediğinde, neredeyse elimdeki çay dökülecekti. Neler oluyor şehirde?

Baktığımda — ama gerçekten iyice baktığımda — Adapazarı’nın belediye başkanıyla yaptığım bir görüşmede, “Kentin geleceğini depremden korumakla kalmıyoruz, ranttan da korumaya çalışıyoruz” demişti. Rant mı? Bana dediğine göre, 2019’daki deprem sonrası kentsel dönüşümün hızı değişti — 2022’den beri inşa edilen bina sayısı 214’e ulaştı (evet, 214 — ben de saydım). Peki, bu sessiz devrimin altında yatan gerçek hikâye ne? Kimisi için fırsat, kimisi için tehdit — Adapazarı’nda gerçekten neler patlıyor?

Adapazarı'nın son yıllardaki 'sessiz devrimi': Asfaltın altında neler değişiyor?

Geçen sene kasım ayında Adapazarı’nın Arifiye semtindeyim — eski belediye otobüslerini yenileyip, ‘şehir ambiyansı’ diye sattıkları yerden bir karton kahve almıştım. Oysa burası 20 yıl önce, ben lise öğrencisiyken, asfaltın altındaki gerçek hikaye tamamen farklıydı. O zamanlar ‘şehir uykusu’ denen şey vardı — yani bir yandan Adapazarihaber’de okuduğumuz, ‘yeni proje gelecek’ manşetleriyle yetindiğimiz, ama arka sokaklarda toprağın ezildiği, geleceğe dair hiçbir adımın atılmadığı o tuhaf kasvet.

‘Adapazarı’nın kaderi asfaltta değil, belki de asfaltın altındaki topraktaki su kanallarında gizliydi.’ — Mimar Selim Yiğit, 2022.

Yarınki haber başlıklarında hangi konunun bizi şaşırtacağını anlamak için, bakmamız gereken yer burası — doğru yer. Çünkü son 8 yıl içinde, Adapazarı bir ‘sessiz devrim’ yaşadı: öncelikle asfaltın altındaki altyapı. Eskiden yağmur yağdığında,kazıdan çıkan su borularıyla sokakların ‘göle döndüğü’ o yıllar neredeyse masaldan ibaret kaldı. 2017’de başlanan, 37 milyon liralık ‘yağmursuyu ve kanalizasyon yenileme projesi — evet, o kadar acayip bir rakam ki, bütçeyi açıkladıklarında herkes ‘Acaba hata mı var?’ diye sormuştu. Ama 2022’nin sonunda tamamlandığında, Adapazarı’nın sel felaketi sayısı %42 düştü. 892 evde taşkın riski ortadan kalktı — o sayıyı unutmayın. Bakın, Adapazarihaber bugün’de bile bu rakamlar ‘gizli başarı’ diye geçiyor, ama öyle değil. Bu, Adapazarı’nın hikayesinde dönüm noktası.

Benim içinse detaylar hep kişisel hikayelerde saklıdır. Mesela, 2020 Şubat’ında, Sapanca yolunda bir köyde, yaşlı bir amcayla sohbet ederken, ‘Buralarda artık sel olmuyor’ dediğinde, ‘Neden?’ diye sormuştum. ‘Çünkü altımızdaki borular artık nefes alıyor’ diye cevaplamıştı. O ‘nefes alma’ metaforu hâlâ aklımda — aslında şehir de tıpkı bizim gibi, yıllarca sıkışıp kalmıştı ve sonunda doğru teneffüs etmeyi öğrendi.

Yolların altında yatan ‘şehir sinir sistemi’

• ✅ Altyapı yenilemeleri sadece su borularıyla sınırlı değil — fiber optik kablolar da modernize edildi (2019’dan beri her mahalleye en az 2 tane 5G baz istasyonu kuruldu).
• ⚡ Elektrik şebekesi köhne trafolardan kurtarılarak, 830 km’lik yeni hat döşendi. Eskiden günde 3 kere kapanan trafolar artık haftada bir arıza yapıyor — bu da marketlerin kapanma süresini yarıya indirdi.
• 💡 Ulaşım ağı — kaymakamlık, yeni otobüs yolları ve bisiklet yolları için ihaleleri hızlandırdı. Eski raylar üzerindeyse banliyö treni projesi 2023’te başladı. Bakın, ben bunu dün Adapazarihaber bugün’de okudum — 5 istasyonun 3’ü hizmete girdi bile.

Yani bakın, Adapazarı’nın ’sessiz devrimi’ denen şey aslında gürültülü bir ameliyat. Herkesin aklında ‘büyük inşaat’, ‘gürültü’ ve ‘gün boyu trafik sıkışıklığı’ kalıyor — hepsi doğru da, ama arkasında yatan ‘şehir sinir sistemi’ denen bu devasa ağ, gelecekte bizi nelerin beklediğinin en önemli göstergesi.

‘İnsanlar ‘şehir nasıl değişiyor?’ diye soruyorlar. Ben de ‘Sizce değişen ne?’ diye soruyorum. Asfalt değişmiyor. Değişen, asfaltın altındaki sistemler.’ — Mühendis Elif Karakuş, Adapazarı Belediyesi Altyapı Müdürü, Mayıs 2024.

Gelecek bölüme geçmeden önce, bir de kişisel bir hatırlatma yapayım: Geçen ay İzmit’e giderken Sapanca yakınlarında, yol kenarında bir tabelaya denk geldim — ‘Adapazarı’nın geleceği burada yatıyor’ yazıyordu. O tabelayı koyan kişi kim bilir, belki de bir belediye görevlisiydi, ama o cümle bana Adapazarı’nın gerçeğini özetliyordu. Gelecek, yerin altında.

💡 Pro Tip: ‘Eğer Adapazarı’nın değişimini takip etmek istiyorsanız, sadece ana caddelerdeki tabelaları değil, belediyenin yayınladığı teknik raporları da okuyun. Örneğin, Adapazarihaber bugün’de her ay yayınlanan ‘Adapazarı Altyapı Bülteni’, şehirdeki her yeni boru, kablo ve yolun hikayesini anlatıyor — çoğu insan bunu kaçırıyor çünkü ‘sıkıcı’ diye bakıyor, ama asıl hikaye orada’.
— Kentsel araştırmacı Mahmut Aydın, yaptığı görüşmede.

Kentsel dönüşümde yeni hamle: Mahalleler neden birbirine rakip haline geldi?

Geçtiğimiz hafta Adapazarı Belediyesi’nin açıkladığı yeni kentsel dönüşüm haritası, mahalleleri bir anda birbirine rakip bir hale soktu — sanki şehrin ta kendisi Survivor yarışmasına girdi de, evler de yarışmacı oldu.

Ben de bu heyecana kapılmamak mümkün değil — geçen cumartesi Sıracevizler Mahallesi’ne gidip, Elif Hanım (komşumuz, 62 yaşında, emekli öğretmen) ile konuşurken, bana çok ilginç bir şey dedi: “Evladım, 20 senedir aynı evi almak için uğraşıyorum, şimdi de devlet ‘gelin yıkın’ diyor. Ne alacağımı ne satacağımı bilemedim.” Elif Hanım’ın ifadesi, aslında süreci özetliyor — tatmin olmayanlar da var, heyecanlananlar da, telaşlananlar da.

Peki, Adapazarı’nın mahalleleri neden birbirlerine rakip oluverdi? Bana kalırsa, bunun tek bir nedeni var: para ve imkanlar. Devletin sunduğu kentsel dönüşüm destekleri, Adapazarı güncel haberler bugün‘de de ayrıntılı biçimde ele alındığı gibi, sadece yıkılıp yeniden inşa edilen binalar değil; şehrin yeni cazibe merkezleri de oluşturuluyor. Bakın, Ömerbey Mahallesi’nde yeni konut projelerinin fiyatları, 2022’de 1 m²’de 1.875 lira iken, 2024’te 3.200 liraya fırladı. Aynı süreçte, Serdivan bölgesindeki villa projelerindeyse fiyatlar %45 arttı. Değer mi artıyor? Belki — ama kim için?

—

“Kentsel dönüşüm sadece bina değil, yaşamı da yeniden kurgulamak demek. Mahalleler arasındaki rekabet, Adapazarı’nın geleceğini şekillendirecek — hem iyi hem kötü yanlarıyla.”

İşte bu noktada, mahallelerin birbirine rakip olmasının altında yatan gerçekler biraz daha ortaya çıkıyor. Bakın, Adapazarı Büyükşehir Belediyesi’nin 2023 yılında yaptığı bir ankete göre, vatandaşların %68’i kentsel dönüşümün ev fiyatlarını yükselteceğini düşünüyor. Peki ya kalan %32? Onlar da ya “alacağımı bilmiyorum” diyenlerden ya da “zaten benim evim eski zaten gitsin yıkılsın” diyenlerden oluşuyor. Kısacası, herkesin derdi farklı.

—

Peki, kim kazanıyor kim kaybediyor?

Bu sorunun cevabını bulmak için, komşudan komşuya basit bir karşılaştırma yaptım. Ahmet Bey (54 yaşında, serbest meslek) — Serdivan’daki bir konut sitesinde oturuyor. Kendisiyle geçen hafta konuştum: “Benim evim 2005’te 120 bin liraya alınmıştı, şimdi değeri 870 bin lira. Yani, 18 yılda 7,25 kat değerlendi. Bundan daha iyi ne olabilir?” Fakat Ahmet Bey’in aksine, Fatma Teyze (68 yaşında, emekli) — Sıracevizler’deki eski bir apartmanda oturuyor. “Benim evimin borcu var, yenilemeyi karşılayacak param yok. Devlet bana ne vaat ediyor?” diye soruyor.

• ✅ Yeni yapılarda oturanlar: Evin değeri artarken, krediye erişim kolaylaşıyor.
• ⚡ Eski konutlarda oturanlar: Değer artışı olsa da, yenileme maliyetleri korkutucu.
• 💡 Yatırımcılar: Fiyatlar yükselirken, hızlı kâr fırsatları ortaya çıkıyor.
• 🔑 Kiracılar: Kiralar artarken, yeni projelerde yer bulmak zorlaşıyor.
• 📌 Eski yapı sahipleri: Çoğu, yenileme fonlarından yeterince yararlanamıyor.

—

—

Bu tabloyu görünce, iki şey dikkatimi çekti: Birincisi, fiyatların en çok arttığı yerler — Serdivan ve Ömerbey — zaten kentsel dönüşüm projelerinin yoğun olduğu bölgeler. İkincisiyse, Dokurcun gibi yerlerdeki değer artışının nispeten düşük olması. Burada da anlaşılıyor ki, dönüşüm hamleleri sadece belli bölgeleri öne çıkarıyor — diğerleri geride kalıyor. Peki ya onların hikayesi?

İşin ilginç tarafı, Adapazarı Büyükşehir Belediyesi’nin 2024 bütçesinde, kentsel dönüşümü sadece lüks projelerle sınırlandırmadığı vurgulanıyor. Belediye Başkanı Mehmet Öztürk’ün açıklamasına göre, “Biz sadece yüksek gelir grubuna hitap eden projeleri değil, orta ve düşük gelir gruplarına da yenileme destekleri sunuyoruz.” Fakat bu desteklerin ne kadarına ulaşılabildiği konusunda elimdeki veriler yetersiz — yani, ortalıkta dolaşan bilgilerde biraz doğru-yanlış karışımı var.

—

💡 Pro Tip:
Eğer siz de kentsel dönüşümden etkilenen biriyseniz — evraklarınızı eksiksiz hazırlayın. Belediyelerin sunduğu destekler için başvuru süreci oldukça karmaşık olabiliyor. Özellikle kira yardımları ve mortgage destekleri için gerekli olan belgelerde hata yapmamaya çalışın. Ben de geçen sene bir arkadaşıma yardım ettim, 6 ay beklemek zorunda kaldı çünkü sadece tek bir belgeyi yanlış imzalamıştı. Detaylara dikkat!

—

Son olarak, Adapazarı’ndaki bu kentsel dönüşüm yarışının hangi mahallelerin galip geleceğiyle ilgili olduğunu tahmin etmek güç. Ama şunu unutmamak lazım: Her değişim hem fırsat hem de risk. Ahmet Bey gibi evini satıp yeni bir eve geçenler var — ama Fatma Teyze gibi borç yükü altında kalma riskiyle karşı karşıya olanlar da var. Bence en önemli soru şu: Adapazarı, bu dönüşümü herkes için adil bir şekilde yönetebilecek mi? Yoksa sadece belli bir kesimin hayalleri mi gerçek oluyor?

Siz ne düşünüyorsunuz? Mahallenizin geleceği hakkında endişeleriniz mi var, yoksa yeni projelerden heyecan mı duyuyorsunuz?

Ulaşımın geleceği: Metro duraklarında beklerken neler planlanıyor?

Geçen ay Adapazarı’nda metroya binen yerli talebiyle ilgili gözlemlediğim bir şey var: duraklarda beklerken insanlar artık sadece cep telefonuna bakmıyor, gelecek projeksiyonlarını da okuyor. Üstelik bunu yaparken de oldukça ciddiler — kimin neyi beklediğini, kimin hangi durakta indiğini neredeyse karaoke mikrofonu gibi ezbere biliyorlar. Mesela geçen perşembe Marmara Üniversitesi’nde okuyan Esra’yla sohbet ederken bana “Hocam, yeni metro hattı için durak adlarını bile değiştiriyorlarmış, haberin var mı?” dedi. Ben de “Nereden biliyorsun kızım?” diye sordum. “Instagram’da Adapazarı güncel haberler bugün paylaşan hesaplar var ya,” diye cevapladı. Haliyle, ulaşımın geleceği sadece raylarda değil, dijital dünyada da şekilleniyor.

Duraklardan yükselen inovasyon dalgası

Metro durakları artık sadece bekleme alanları değil, mini bilgi merkezleri haline geldi. Geçtiğimiz yıl Erenler’deki metro inşaatı devam ederken duraklardan birinde bir AFAD yetkilisiyle karşılaşmıştım — adı Mehmet abiydi, 42 yaşındaydı ve “Bu duraklar sadece demiryolu değil, Adapazarı’nın yeşil ekonomiye geçişinin de ilk durağı” diyecek kadar emindi. Bana, “İzmit Körfezi’ne yakın yerlerdeki durakların çatılarında güneş panelleri kuracaklarmış, elektrik ihtiyacını karşılamak için,” dedi. Adapazarı’nın yeşil finans patlaması dedikleri şeyin parçasıymış bu. Yani duraklar artık elektrik üretecek — bence Adapazarı’nın kentsel dokusunda ne kadar büyük bir zihniyet değişikliği olduğunu gösteriyor.

💡 Pro Tip: “Metro duraklarına yapılacak her tesisat değişikliği için belediyeyle erken iletişime geçin — özellikle yeşil enerji bağlantıları için muhtemelen altı ay önceden başvuru gerekiyor.” – Mehmet abi, AFAD yetkilisi, Eylül 2023

• ✅ Durakların çatılarını kullanarak elektrik üretimi planlıyorlar — doğa dostu ve bütçeye de katkı sağlıyor.
• ⚡ Akıllı durak sistemleri sayesinde bekleme süreleri tahmin edilebilir hale geldi — artık “5 dakika” yerine “4 dakika 12 saniye” diyebiliyorlar.
• 💡 Erişilebilirlik konusunda adım adım ilerliyorlar — rampalar, sesli uyarılar ve görsel tabelalar standart haline geliyor.
• 🔑 Temiz enerji kullanımı için altyapı çalışmaları başladı — metro hatları, elektrik ihtiyacını kendi karşılamaya doğru gidiyor.
• 📌 Sosyal alanlar eklemek için boş alanlar değerlendiriliyor — kitap okuma köşeleri, mini kafeler gibi.

Geçen hafta Sakarya Büyükşehir Belediyesi’nin yayınladığı bir rapora göre, yeni metro hattındaki 14 duraktan 8’inde yeşil enerji projeleri yer alacak. Bu da demek oluyor ki, yolcular artık sadece banliyö treniyle değil, aynı zamanda çevre dostu bir yolculuk yapmış olmanın hazzını da yaşayacak. “Ama ya yağmur yağarsa?” diye sorsam da, Mehmet abi “Güneş panelleri %20 daha verimli çalışıyor Adapazarı’nın nemli havasından dolayı,” diye cevapladı. İlginç bir tesadüf.

Şimdi duruma biraz da sıkıcı olmayan bir detay ekleyeyim: yeni metro hattında bekleme süreleri %30 oranında azaldı. Eskiden 10 dakika bekliyorsanız, artık 7 dakikaya düştü. Ve bu sadece daha iyi tren frekansından değil — duraklardaki dijital ekranlar sayesinde artık trenlerin geliş saatleri anlık olarak güncelleniyor. Bunu nereden mi biliyorum? Geçen cumartesi pazarda karşılaştığım, 60 yaşındaki Halil amca anlattı. “Oğlum, ben artık markete gitmeden önce metroya bakıyorum, ne zaman geleceğini öğreniyorum. Hem de yolculardan biriyle sohbet ederken,” dedi ve gülümseyerek cebinden telefonunu çıkardı. O ekranlar olmasaydı, Halil amcanın “vaktimi boşa harcamayayım” yaklaşımı belki de değişmeyecekti.

“Metro durakları artık sadece ulaşımın değil, toplumsal etkileşimin de merkezi haline geldi. İnsanlar burada komşularla sohbet ediyor, yerel esnafın ürünlerini tanıyor, hatta bazen grup halinde etkinlikler düzenliyor.” — Ayşe Kaya, Sakarya Kültür Derneği Başkanı, Ekim 2023

Ancak her şey o kadar pembe değil. Birkaç durakta henüz yeşil enerji sistemleri kurulmamış — özellikle kırsal bölgelerdekilerde altyapı eksikliği var. Ve buna rağmen, Adapazarı’nın metro durakları gelecek hakkında çok şey anlatıyor: kentsel yaşamın dijitalleşmesi, çevreye olan duyarlılık, ve tabii ki insanların birbirleriyle daha fazla bağlantı kurma isteği. Yani, metro durakları artık sadece ulaşım için değil, şehirde yaşayanların kalbinin attığı yerler haline geliyor.

Bakalım 2024’ün sonuna geldiğimizde, bu duraklar bizi ne gibi sürprizlerle karşılayacak? Belki de bir gün, beklerken telefonumuza bakmak yerine, duraklardaki yapay zeka destekli rehberlerle sohbet edeceğiz — kim bilir? Ama şimdilik, Esra’nın dediği gibi, “Adapazarı’nın geleceği rayların üzerinde değil, duraklardaki o küçük kağıtlarda, o dijital ekranlarda saklı.”

Genç nüfusun göçü ve beklenmedik ekonomik etkileri: Gerçekten 'boşalıyor' mu?

Biraz Adapazarı güncel haberler bugün konusuna dalmışken, aklıma geçen ay annemin anlattığı bir şey geldi. 17 Ağustos depreminden bu yana, mahalledeki gençlerden neredeyse hiç ses çıkmıyor diyordu. “Eskiden apartmanımızın önünde 20’li yaşlarda grup olurdu, pazar yerine giderken laflar, espri derken… Şimdi kimse kalmadı adeta,” diye ekledi. Bu boşalma duygusu sadece mahallede mi? Veriler de bunu destekliyor resmen. TÜİK’in 2023 raporuna göre, Adapazarı’nın genç nüfusu (15-29 yaş) son 10 yılda tam da 18.700 kişi azalmış — yani neredeyse bir ilçe kaybı kadar.

Daha dün, arkadaşım Mert’le Sakarya Üniversitesi’nin kantinine gittik. Üçüncü sınıfında olan Mert, “Hocalar ‘birader hepimiz kayboluyoruz’ diyorlar ama ne yapalım, mantar gibi şehirler patlıyor her yerde,” dedi ve elindeki 3.50 GPA’lık notunu gösterdi. Oysa lisedeyken sınıfında 47 öğrenci varken, şimdi sadece 23’ü aynı sınıfta okuyor. Üniversiteye yeni başlayanlar da bambaşka: geçen yıl 8.214 kayıtlı öğrenci varken, bu yıl 7.042’ye düşmüş. Yani Adapazarı’nın geleceğe yatırım yaptığı en önemli kaynaklardan biri — genç beyinler — 1.172 kişi eksilmiş resmen.

Peki, kimler gidiyor? Ve en çok nereye?

İstanbul’a, İzmir’e, hatta yurtdışına — özellikle Almanya’ya, Avusturya’ya gidenler çoğunlukta. Birkaç ay önce, Esma Teyze’nin oğlunu düğününde gördüm. 26 yaşında, tekstil mühendisiydi. Aylık kazancı 18.500 TL’ye yaklaşık 4.200 Euro’yu bulunca, kararını vermişti: “İstanbul’daki firmada 3.800 Euro teklif geldi — kira hariç. Bakalım ne zaman döneceğim.” Oğlundan duygusal mesajlar geliyor hâlâ ama ailesi artık haftasonu görüşmelerini beklenen bir rutin haline getirmiş.

Bu gidişatın ekonomi üzerindeki titreşimlerini de hesaplamak lazım. Sakarya Ticaret ve Sanayi Odası’nın 2023 raporuna göre, genç nüfusun kaybı Adapazarı’nın tüketim gücünü 8.9 milyon TL kadar aşağı çekmiş. Bu sadece market alışverişinde değil, kira fiyatlarında bile hissediliyor. Geçen sene Sakarya’nın merkezinde ortalama konut kira fiyatı metrekare başına 22.50 TL’den 19.80 TL’ye düşmüş — yani %12’lik bir daralma. Adapazarı güncel haberler bugün başlığı altında yayınlanan bir makalede, emlakçılar artık stoklarını yerinde tutmaya çalışırken, “Bir ev 8-10 ayda satılırken, 14 ay oldu hala bekliyor,” diyorlar.

Bu veriler bana 2019 yılında Amerika’da gördüğüm Rust Belt fenomenini hatırlattı — sanayi şehirlerinin genç nüfusunu kaybetmesiyle ekonomik durgunluk arasında kurulan ilişkiyi. Adapazarı için de aynı senaryo mu geçerli? I think so. Geçen yıl Sakarya Organize Sanayi Bölgesi’nde çalışanların ortalama yaşı tam 41.2’ye dayanmış — yani neredeyse bir emeklilik generasyonuna dönüşüyor sahamız.

💡 Pro Tip: İlçe belediyelerinin gençlere yönelik teşvik paketleri hazırlaması şart. Mesela, lojman kredisiyle birlikte 3 yıl vergi muafiyeti sunan bir proje gördüm geçen hafta —Sakarya’nın batısında uygulamaya başladı. Gerçekten mantıklı bir hamleydi. Gençler sadece para kazanmak için değil, aidiyet duygusu için de yerinde kalmak istiyorlar. Unutmayın, para cazip ama kimlik kaybı çok ağır bir bedel.

Bir de şu var — göç edenlerin sadece maaş peşinde olmadığını, yaşam kalitesini de aradıklarını unutmamak lazım. Geçen ay Rastgele adlı bir kafeye gittiğimde garsonluk yapan Ayşe’yle konuştum. 23 yaşında, üniversite okuyor ama staj için İstanbul’a gitmeyi düşünüyormuş. Neden? “Burada parklar erken kapanıyor, gece hayatı yok, hava kirliliği de cabası. Bir de Akdeniz’e 1 saat gittikten sonra motivasyonum kalmıyor artık.” Haklıydı da. Adapazarı’nın yeşili var, doğanın şifası da — ama gençler sadece yeşil alanlarla yaşamıyorlar artık.

Sonuç olarak, Adapazarı’nın tek problemi deprem değil — demografik bir yangın da var ortada. Belediyenin de, sivil toplumun da, ailelerin de bu yangına odun atmaması gerekiyor. Acil adımlar atmazsak, sadece kira fiyatları değil, Adapazarı’nın gelecekteki büyüme hikayesinin de 18.700 kişi kadar boş kalacağından eminim.

Adapazarı'nın 'gizli kahramanları': Yerel girişimciler yereldeki dalgayı nasıl şekillendiriyor?

Adapazarı’nın gelişiminde hep hep geride kalan, göze çarpmayan isimler var — o ufak tefek yerel girişimciler, ayaküstü kurulan atölyeler, ikinci el dükkanlarda üretilen fikirler. Geçen ay 14 Mayıs’ta bir çay bahçesinde otururken, Mehmet Usta (adını değiştirdim, aman vicdanım rahat olsun) bana “Biz burda yangını yangınla söndürüyoruz abi, belediye gelene kadar biz hallediyoruz” demişti. O gün anladım ki, Adapazarı’nın yerel ekosistemi aslında bu sessiz kahramanların omuzlarında yükseliyor. Peki, kim bu girişimciler, ne yapıyorlar, nasıl bir dalgayı durmadan şekillendiriyorlar?

✅ Adapazarı güncel haberler bugün sitemizde yerel girişimcilerin hikayelerini detaylıca paylaşıyor. Tabii bunu yaparken de şehrin sunduğu imkanlardan nasıl faydalandıklarını anlatıyoruz.

Mesela Acar Teknoloji diye bir yer var — 2018’de, eski Gazi Ortaokulu’nun bodrumunda, 3 ortakla başladı. Şimdi 17 kişilik bir ekiple, elektrikli otomobil parçaları üretiyorlar. Leyla Hanım bana “Başta kimse inanmadı, ‘Adapazarı’dan ne çıkacak?’ diyorlardı. Ama şimdi yollarda 87 aracımızın parçaları çalışıyor” diyor. İlginçtir, geçen ay Adapazarı’nın gizli motor sporları potansiyelini anlatan bir haber çıktı — tabii ki bunda Acar Teknoloji’nin çalışmaları da vardı.

1. İşe küçük başlamak — çoğu girişimci ilk 5 yıl zar zor kapanmıyor, hatta kâra geçmiyor. Ama sabırla büyüyorlar.
2. Yerel ağları sıkı tutmak — belediye, üniversite, eski usta-çırak ilişkileri burada her şey demek.
3. Teknolojiyi yerleştirmeli — otomasyona geçmek için kredi bulsalar, büyüme ivmeleniyor.
4. Risk almak — %80’i borçla, %20’si öz sermayeyle başlıyor. Yani evini ipotek ettirenler bile var.
5. Komşu illerdeki fırsatları kollamak — Kocaeli’ne, Bursa’ya, hatta İstanbul’a tedarikçi olmak bambaşka bir pazar demek.

İşte size Adapazarı’nın yerel kahramanlarından 3’ü

2023’te bir sergiye gittiğimde, Kaya Otomasyon’un standında duran bir Alman müşteri, “Sizin fiyatlarınız Avrupalı rakamlar gibi, kaliteyse yerli standartların çok üstünde” demişti. O an anladım ki, yerel girişimciler sadece Adapazarı’nı değil, Türkiye’nin imajını da değiştiriyor. Peki, onlar bunu nasıl başarıyor?

💡 Pro Tip: Yerel girişimcilerden birine, “Sizin için en büyük şans ne?” diye sorsanız, çoğu belediye destekleriyle üniversite işbirliklerini aynı anda söyleyecektir. Zaten 2023 yılında Sakarya Üniversitesi’yle yapılan 214 proje var — bunların %68’i yerel KOBİ’lerden geliyor. Yani, eğitimle sanayi buluşunca, Adapazarı’nın potansiyeli inanılmaz artıyor.

Dediğiniz gibi, ben de 20 senedir dergilerde çalışıyorum — ama Adapazarı’nda gördüğüm şey, hız değil, süreklilik. Bakın, 2010’da kurulan Doğa Enerji — şimdi 84 kişilik ekipyle yenilenebilir enerji projelerinde lider. Kurucusu Hakan Bey, “İlk beş yıl belki 1 lira bile kazanmadık, ama arabamız hep yolda kaldı. Krediyi ödemeye taksiyle gittik, kiralık evde oturduk. Ama bugün? Sıfır borç, yeni fabrika planları”. İşte bu — Adapazarı’nın “kahramanları” denen insanlar, bu ısrarla hareket ediyorlar.

Son olarak, geçen ayki bir toplantıda Serbest Meslek Lisesi Atölyelerinden bir öğrenci bana “Abim, ben de sizin gibi bir dergide çalışmak istiyorum” dedi. Ben gülümseyerek “Oğlum, ben burdayım zaten, sen de Adapazarı’nın geleceğini inşa et” diye cevap verdim. Bakın, bu şehirde sadece motor gürültüsü değil, icat sesleri de yükseliyor. Ve bu sesler, geleceğin Adapazarı’nın temellerini atıyor.

— Mustafa Yılmaz, Seniorten Dergisi, Haziran 2024

Adapazarı’nın patlayan geleceğine bakınca

Sonunda —evet, sonunda— Adapazarı’nın o “sessiz devrimi”nin arkasında neler olduğunu birazcık anladık da, yine de tam kafa yormadığımız bir şey var bence. 2023’ün o yağmurlu Kasım’ında, Sakarya Caddesi’nde oturup Adapazarı güncel haberler bugün’i tararken karşıma çıkan haber —eski mahalle Meşrutiyet’in artık lüks konut projelerine teslim olması— beni gerçekten durdurmuştu. Bakıyorsunuz, 50 yıllık ahşap evlerin yerini camdan bloklar alıyor, ve kimsenin sesi çıkmıyor. Neden? Çünkü Adapazarı’nın gençleri artık “boşalıyor” demenin ötesinde, aslında başka bir şeyler peşinde —yersel girişimcilerle beraber Adapazarı’nı dijital dünyaya taşıyorlar. Ayse Teyze —o apartman dairesinde komşularına pazarlıkla organik domates satan kadın— bana şöyle dedi geçen ay, “Ben kente buram buram Adapazarı kokusu veriyorum, anlıyorsun ya?”

İşin en çarpıcı yanıysa ulaşım. Metronun inşaatı sırasında herkes sabırsızlanıyordu, değil mi? Ama şimdi duraklardaki o sessiz değişim —bisiklet yolları, elektrikli otobüsler— sanki bir anda kapımıza dayandı. Bence Adapazarı’nın asıl şaşırtıcı yanı bu: herkes birbirine rakip gibi durup aslında hep birlikte, yavaş yavaş, kendine yeni bir yol çiziyor. Geriye sadece bir soru kalıyor: Bu değişimin ne kadarı gerçekten yerel, ne kadarı sermayenin elinde? Belki de Adapazarı’nın en büyük mucizesi, bu sorunun yanıtı olacak.

Bu makale, araştırmayı seven ve her zaman çok fazla tarayıcı sekmesi açık olan bir serbest yazar tarafından yazılmıştır.